virastaran.net/a/12262

ضمیر ملکی چسبان یا اضافهٔ ملکی؟

آموزش, دقت‌ورزی معنایی, گرته‌برداری‌ستیزی, ویرایش ترجمه, ویرایش زبانی, ویرایش و درست‌نویسی

مالکیت را به دو روش می‌توان بیان کرد:

  1. ضمیر ملکی (ضمیر شخصی متصل)، مانند: کتابمان؛
  2. اضافهٔ ملکی، مانند: کتابِ ما.

این دو روش، کارکرد زبانی یکسانی ندارند: در روش دوم، بر مالک تأکید بیشتری می‌شود. در پاراگراف زیر، روش دوم به کار گرفته شده و بر اثر آن، بر «ما» تأکیدی قوی شده است:

اگر فوراً و به‌شیوهٔ صحیح در برابر آن‌ها (شکست‌ها) واکنش نشان دهیم، شکست‌های ما کوچک‌تر خواهد شد؛ اما اگر به‌روشی نادرست به آن واکنش نشان دهیم یا اصلاً نتوانیم هیچ واکنشی به آن نشان دهیم، شکستْ بزرگ‌تر شده و معمولاً به شکست دیگری منجر می‌شود. اگر شکست بعدی هم برای ما اتفاق بیفتد، شکست‌‌ها بزرگ‌تر و بزرگ‌تر خواهد شد و همچون امواج طوفانی سهمگین بر سر ما خراب خواهد شد. هرچه تعداد شکست‌‌ها بیشتر می‌شود، اعتمادبه‌نفس ما کمتر می‌شود.

وقتی در این کلام دقت می‌کنیم، می‌بینیم هیچ دلیلی برای تأکید بر «ما» وجود ندارد. نویسنده نمی‌خواهد بگوید اگر فوراً در برابر شکست‌ها واکنش نشان دهیم، در مسابقهٔ میان ما و دیگران، شکست‌های «ما» کوچک‌تر خواهد شد و شکست‌های دیگران بزرگ‌تر؛ بلکه می‌خواهد قاعده‌ای عام بیان کند: نشان‌دادن واکنشِ فوری و درست، از آثار زیان‌بار هر شکستی می‌کاهد و آن را کوچک می‌کند و در این قاعده فرقی میان ما و دیگران نیست.

به نظر می‌رسد بهتر بود مترجم برای تمامی این ترکیب‌های ملکی، روش اول یعنی ضمیر ملکی چسبان را برمی‌گزید.

1 دیدگاه. دیدگاه خود را ثبت کنید

  • Avatar
    محمدمهدی باقری
    24مهر 1397، 20:25

    در ویرایش ترجمهٔ روان قرآن، یکی از روندهایی که در پیش گرفتیم، تبدیل ضمیرها و اسم اشاره‌های جدا به چسبان بود: «مجازات آن‌ها» را به «مجازاتشان» تغییر دادیم و «آن‌ها را می‌برند» را به «می‌برندشان». دامنهٔ این روند بسیار وسیع بود و در هر صفحه، دست‌کم یک بار مصداق می‌یافت. با این کار، متن هم روان‌تر می‌شد و هم گفتاری‌تر و صمیمی‌تر و هم کوتاه‌تر. این‌ها رویکردهای ما در این ترجمه بوده است. اگر وقت و حوصله یار بود، چند مثالِ جالب از این اقدام ذکر خواهم کرد.

    پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

− 4 = 5

فهرست
کپی شد